PAVENDOSMRIA E NJERZVE JOBESIMTAR

N ditt tona, njerzve seriozisht u mungon qllimi n jet. Pothuaj secili adapton nj rrug standarde t t jetuarit. T ushqyerit e vetes, gjetja e nj shtpie pr t banuar, krijimi i familjes, dhe posedimi i nj vendi pune, jan vlerat e lvduara t cilat dokush i aspiron m s shumti. N kt mnyr standardi i t jetuarit, qllimi m i rndsishm n jet, sht t gjeturit e mnyrave pr t jetuar m mir dhe pr t rritur fmijt.

Me qllim t t kuptuarit m t mir t pavendosmris dhe pakuptimshmris q prshkon jetrat e shoqris son, do t ishte e dobishme t shikojm fushat e tjera t interesit, ndaras nga ato q u prmendn m lart. Shumica e njerzve kan pikpamje mjaft t kufizuara. Shpesh, rasti pr t mos lshuar pa e par nj Tv serial ose nj film t njohur sht ajo q i jep kuptim jets s tyre. Pr njerzit e till, qllimi m i mir n jet, nse t tilla ka, do t mund t ishte antarsimi n ndonj klub social.

Nj grup tjetr i njerzve sht i preokupuar trsisht me biznes. Tr jetn e tyre, ata udhtojn nga zyra n shtpi. Personi i cili e fillon karriern e tij n moshn 20 vjeare e bn t njjtn pun pr gati 40 vjet. N ndrkoh, personi i till e gjen shpesh veten duke pritur ditt e premte. Ambicjet e personit t till jan q pa ndonj problem t mbyll tatimet mujore, t gjej nj rent do muaj, dhe t siguroj t ardhmen e fmijve t vet. Vshtir q ndonj ngjarje kombtare ose botrore ta eksitoj at. Vetm ajo q e prek biznesin e tij ka kuptim pr t. Duke mos i peshuar kurr ngjarjet, ai pranon me gatishmri status quo-n. Ai ndjehet i shqetsuar vetm kur shtje t caktuara sfidojn biznesin e tij. Pr t vn n pah shqetsime e tija, ai deri n ort e hershme t mngjesit merr pjes n debate televizive ose biseda, duke mos arritur n ndonj zgjidhje ose konkluzion t rndsishm. T nesrmen, ai e fillon ditn e re, ashtu si e kishte filluar edhe nj dit m hert.

T rinjt, gjithashtu, vuajn nga pavendosmria e njjt, dhe kan munges t faktorve esencial q i japin kuptim jets. Shumica e adoleshentve madje as q e di se kush jan lidert e vendit t tyre, cilat jan vendimet politike q ata i marrin, ndikimin q e kan kto vendime n mbrojtjen kombtare, n ekonomi ose sistemin e arsimit apo t drejtsis. T pavmendshm plotsisht ndaj ngjarjeve dhe zhvillimeve t mdha n bot, ata n mnyr konstante shqetsohen lidhur me ngjarjet e parndsishem e t kota. Kjo i l ata t prjashtuar nga aftsit pr t konceptuar rndsin e shum ngjarjeve t historis botrore. Bisedat e tyre shpesh jan t kufizuara n lojrat e kompjuterit, bisedat prmes internetit, vardisjet, ngjarjet e vogla q ndodhin n shkoll, mashtrimet n ushtrimet shkollore, planet e fundjavs, veshjet ose lojrat e futbollit. N anketat e revistave t cilat pyesin t rinjt q t rendisin qllimet m t mdha e t vlefshme pr ti ndjekur n jet, t qenit si ndonj model i njohur ose t lozurit n kitar, sikur ndonj kitarist i ndonj bendi t njohur, renditen ndr t parat.

Duke shkuar prpara, ata kurr nuk mendojn pr t zgjeruar horizontet e tyre. Pr shembull, ata madje as q mendojn pr t prmirsuar aftsit e tyre retorike, thjesht sepse nuk e kan asnj ide t vetme pr t biseduar me njerz q kan ndikim. Pr m tepr, ata nuk lexojn. Personi q ka nj qllim t caktuar ose pikpamje botrore lexon pr t pasuruar veten si dhe pr t msuar q ti kundrvihet pikpamjeve t ndryshme. Qllimi i ksaj sht t kuptuarit m mir i ideologjive q mund t sfidojn idet vetjake dhe t identifikuarit e dobsive individuale. Por, pr personin pa ndonj qllim ose nj botkuptim pr botn, ekzistimi i ideve t caktuara sigurisht q nuk do t ket ndonj kuptim. Pr m tepr, kta njerz as nuk njohin idet aktuale dhe pikpamjet e njerzve t tjer. Sot, n shum shoqri, njerzit kan nj munges interesimi pr t lexuar libra e gazeta, ndrkoh q ka nj interesim t madh pr tabloide, kolumne thashethnash n gazeta dhe programe televizive. Edhepse shumica e njerzve kan mjaft koh t lir, ata priren ta kalojn at para televizioneve, duke shikuar seriale e programe t cilat nuk i shtojn asgj intelektit t tyre, dhe kjo sht rezultat evident i t qenit pa ndonj qllim dhe i degjeneruar.

Mos pasja e nj qllimi n jet dhe t qenit i pavmendshm ndaj sferave tjera t ekzistencs sht krcnim pr njerzimin. Sidoqoft, para s gjithash, fakti q ndr njerzit q pretendojn nj pozit t veant n jet, shumica mbrojn pikpamjet t cilave u mungojn vlerat e vrteta dhe q jan t dmshme pr njerzimin, paraqet krcnim real. Kjo ndodh sepse lidert dhe mbrojtsit e ideve t rrezikshme gjejn masat q jan plotsisht pa aftsi pr t shquar rrezikun, dhe t cilt prandaj pranojn fardo supozimi pa ia nnshtruar at shqyrtimit t pavarur.

Duke pasur parasysh kto rrethana, n orvatjet e tyre pr t trhequr prkrahs, anarkistt e terroristt, duke fshehur armiqsi t thella kundr vendit e kombit t tyre, nuk ndeshin asnj rezistenc. Pr shembull, n nj kafiteri kolegji, ku, ata rrnjosin pikpamjet e tyre n mnyr shkatrruese, nj adoleshent i ngeshm sheh si npr mjegull prderisa t rinjt rreth tij i ekzpozohen indoktrinimit. Ai kurr nuk e kupton se s shpejti kta njerz do t fillojn t veprojn nn kushtet e ndikimit t anarkizimit e terrorizmit dhe do t bhen kriminel t pamshirshm t cilt me gatishmri mund t vn duart n arm pr ti prdorur ato kundr policis, ushtarve dhe njerzve t pafajshm t vendit t tyre. Edhe nse ai e kupton kt krcnim, ai mbetet indiferent ndaj rrezikut. N do rast, ai vshtir q ka vetdije ose ndjeshmri t prgjegjsis q do ta onte pr t menaxhuar situatn me urti.

N ajetin me t cilin Allahu i referohet pavendosmris s njerzve kshtu:

Lri ata t han, t dfrehen dhe t'i preokupoj shpresa (se do t jetojn shum), e m von do t kuptojn.(Surja Hixhr: 3)

Nj person i vmendshm vzhgon se reagimet e shfaqura grupore ndaj fardo lloj politike t re t adoptuar n universitete, shpesh dshmohen t jen m shum t dmshme se sa t dobishme. Kjo sht pasoj e pozicionit t grupit t caktuar, sepse grupi nuk mbron se ka sht e drejt e ka e keqe. N ann tjetr, grupi tjetr, preferon t jet i qet dhe thjesht t injoroj kto ngjarje n vend q t thrras njerzit n rrugn e drejt, dhe ti kshilloj ata q t mbajn besnikrin ndaj shtetit dhe t rrijn larg rebelizmave. Ndrkoh, disa t tjer shfaqen me keqdashje e armiqsi dhe duke marshuar me parrulla, gur e shkopinj, demonstrojn nj lloj tjetr t shtypjes e tmerrit. Sidoqoft, orvatjet e tyre jan pa dobi; ata nuk mbrojn vlerat q i ka komunikuar Allahu, por demonstrojn t gjitha llojet e sjelljeve q nuk prputhen me Kuran. N nj nga ajetet e Tij, Allahu prshkruan se orvatjet e jobesimtarve n kt bot jan t humbura:

Shembulli i veprave t atyre q nuk besuan sht si hiri, t cilin me puhi e shkaprderdh era n ndonj dit t stuhishme, e ata nuk mund t realizojn asgj nga veprat q kan br, e ky sht ai dshtimi i madh. (Surja Ibrahim: 18)

Sigurisht se ekzistojn rrug q njerzimi ti shmanget nj situate t till: t siguruarit se ata nuk do t bhen persona t interesuar vetm pr t jetuar jetn e tyre dhe pr t jetuar sa pr t plotsuar nevojat e veta. N kt kuptim, kta njerz duhet t inkurajohen q t bhen individ qllimi i t cilve sht t shrbyerit edhe i njerzve t tjer dhe marrja jo vetm me problemet e tyre ose t vendit t tyre por gjithashtu, edhe me problemet e bots. Religjioni q Allahu e ka zgjedhur pr njerz dhe q e ka shpallur n Kuran tregon kt qllim baz:

Prqnro vetveten tnde sinqerisht n fe, i larguar prej do t kote, e feja e All-llahut n t ciln i krijoi njerzit, s'ka ndryshim (mos ndryshoni) n natyrshmrin e krijuar nga All-llahu, ajo sht feja e drejt por shumica e njerzve nuk e din. (Surja Rum: 30)

Allahu, Krijuesi i njeriut, krijoi gjithashtu edhe religjionin q i shkon m s shumti prshtati atij dhe q siguron paqe e siguri maksimale pr njeriun. Prandaj, asnj filozofi ose ideologji e fardolloji, prve religjionit, nuk mund t ofroj prsosmrin dhe lumturin q synojn njerzit. Pr kt arsye, prkrahsve t ideve t gabuara duhet tu thuhet pse jan n gabim dhe t tillve duhet ti ofrohen prova e udhzime relevante me qllim q ti zvendsojn kto ide t gabuara me t vrteta.

sht esenciale q tu tregojm pr Kuranin njerzve q nuk kan ndonj qllim dhe q rrijn kot, si dhe atyre q verbrisht jan dhn pas ideve t gabuara. Vetm ather, ata do t shohin dhe do t kuptojn se kjo bot sht krijuar pr nj qllim t caktuar. N Kuran, Allahu na informon pr qllimin e Tij n krijimin e njeriut: " Un nuk i krijova xhint dhe njerzit pr tjetr pos q t m adhurojn." (Surja Dharijat: 56)

T gjith nj dit do t vdesin. Pastaj do t filloj jeta e vrtet dhe e prjetshme. Qllimi i ksaj jete sht t orvaturit pr t qen person t cilin Allahu e plqen dhe t cilin ai do ta pres n Parajsn e Tij. Sjellja, idealet, dhe besimet e do njeriu do ta prcaktojn nse ai do t kaloj tr jetn e tij t prjetshme n botn e prtejme n Ferr ose n Parajs. Pr kt arsye, fakti q kta njerz pa menduar kalojn kohn n dembeli e pun t kota, duke ia kushtuar atyre jetn e sjelljet e tyre, thuajse jeta e tyre n tok nuk ka asnj kuptim, tregon se kta njerz duhet q urgjentisht t lajmrohen dhe zgjohen nga pavmendshmria n t ciln jetojn.

Duke qen t vetdijshm se qllimi yn n jet sht q t fitojm miratimin e Allahut, plqimin dhe Parajsn, ne nuk mund t jemi indiferent ose t pandjeshm ndaj cilsdo ngjarje q ndodh rreth nesh. Ne e dijm se do ngjarje sht nj rast pr t fituar aprovimin e Allahut, dhe prandaj ne gjithmon do t veprojm n pajtim me kt. Ne ndjejm brejtje t ndrgjegjes sa her q jemi dshmitar t padrejtsive ose shtypjes n rrethin ku jetojm, ose n bot. Pr shembull, ne ndjejm prgjegjsi pr secilin voglush pa shtpi, q jeton n vshtirsi, dhe q i duhet t kaloj jetn n rrug n dimrin e ftoht. N pajtim me urdhrin e Allahut n ajetin, " Pra, mos e prul jetimin! Dhe as lypsin mos e prz ( pa ia vn veshin)." (Surja Duha: 9-10), ne do ti trajtojm ata mir. Ne do t prpiqemi q t gjejm rrug pr t i mbrojtur ata nga rrethanat e pafavorshme n t cilat ata jetojn. Por, ne e dijm se kta fmij nuk mund t shptohen nga orvatjet tona ose t atyre pak njerzve q sillen n pajtim me Kuranin. Pr kt arsye, ne do t luftojm q vlerat e Kuranit e t Sunetit t prhapen ndr njerz.

Egoizmi sht shkaktuar nga pavendosmria

Pavendosmria i bn njerzit dhe shoqrit t njllojt, egoist e indiferent. Ata priren pr ti kushtuar vmendje vetm interesave t tyre dhe nuk reagojn ose tregojn interesim pr ngjarjet q ndodhin rreth tyre. Personi, qllimi unik i t cilit sht t jetoj jetn e tij, ndr t gjitha ngjarjet q mund t ndodhin rreth tij, i vren vetm ato q kan t bjn me jetn e tij dhe nuk brengoset pr asgj tjetr. Pr shembull, n rast t plasjes s ndonj lufte kombtare n vendin me t cilin ai tregton, ai do t brengoset vetm pr parat q do ti humbas. Ai kurr nuk mendon pr njerzit q masakrohen, foshnjat q vriten dhunshm dhe pr jetn e frikshme e t rnd n at vend. Kto fotografi t dhimbshme nuk paraqiten kurr n mendjen e tij. Duke ndjekur vetm parat, ai kurr nuk mendon pr t ndihmuar n nj mnyr ose ndonj tjetr ata njerz. Ky sht, sidoqoft, vetm nj nga shembujt e indiferencs t ciln shumica e njerzve e konsiderojn t arsyeshme, dhe e marrin si t garantuar.

Gati do dit, gazetat dhe televizioni u kushtojn hapsir rrfimeve nga do knd i bots, nga vende t cilat i jan ekspozuar vuajtjeve e dhuns s padurueshme. rregullimet dhe mosbesimi, burim i t cilave sht mos zbatimi i vlerave t Kuranit dhe Sunetit jan arsye pr shumicn e ktyre prvojave t hidhura. Qoft n Palestin, Indonezi, Kosov, eeni, ose n ndonj vend tjetr n bot, ju shihni imazhe t njerzve si zvarriten npr tok ose dbohen para syve t fmijve t tyre. Ngjashm, dokush di pr fmijt e vegjl q gjuajn me dshprim gur pr t mbrojtur vetveten. Edhe pse shohin kto skena t tmerrshme, sidoqoft, njerzit shkojn t flejn dhe vazhdojn t jetojn jetn e tyre t zakonshme meq personaliteti i tyre nuk sht cnuar. Duke mos pasur shprehin pr t menduar "me t madhe" dhe duke pasur munges t vlerave superiore dhe vetdije, mizorit e tilla nuk i vn n lvizje kta njerz.

T imagjinuarit e vetes n lkurn e atyre q jan t shtypur me siguri do t tregonte se kta njerz nuk kan aspak ndrgjegje pr gjra t tilla t dhimbshme. Sikur nj nga kta njerz t ishte n ambientin ku vriten njerz t pafajshm, ku grat e tyre, fmijt, vllezrit, dhe prindrit vuajn nga uria dhe i jan nnshtruar mizorive ka sikur ai ti ishte ekspozuar varfris s vrazhd? ka sikur t mos kishte para dhe mjete pr t siguruar trajtim mjeksor pr fmijt e tij t smur? ka sikur t jet dbuar nga vendi i tij pa ndonj arsye? Alternativisht, ka do t mendonte ai njeri sikur t takonte dik i cili nuk ka prjetuar tr kto fatkeqsi dhe q thjesht brengoset pr parat q do t fitonte dhe i cili thjesht mendon: "A jam un ai q duhet ti shptoj tr kta njerz?" a nuk do t mendonte ai se ky person nuk ka ndrgjegje, dhe se ai sht indiferent dhe jo human?

Sidoqoft, nuk sht esenciale, q t vuash shtypjen me qllim q t bhesh person me konsiderat dhe i ndrgjegjshm. Mjafton t shohsh gjendjen e vshtir t njerzve dhe t konsiderosh gjendjen e tyre sipas kuptimit t Kuranit. Kshtu, sa m shum q njerzit largohen nga Kurani, aq m shum ata tregojn pandjeshmri t ndrgjegjes. Allahu tregon sjelljen egoiste, t pandjeshme dhe brutale t njerzve q u mungon religjioni si n vijim;

sht e vrtet se njeriu sht i prirur t jet i padurueshm. Pse kur e godit ndonj e keqe, ai ankohet s teprmi. Ndrkaq, kur e gjen e mira, ai bhet tepr koprrac. (Surja Ma'arixh: 19-21)

N ajetin q vijon, Allahu prmend ekzistencn e njerzve q nuk jan "egoist" dhe t cilt jan t shqetsuar pr nevojtart ;

Dhe ata q n pasurin e vet kan ndar n nj pjes t caktuar. Pr lypsin dhe pr nevojtarin q nuk lyp. Edhe ata q e besojn bindshm Ditn e Gjykimit. Edhe ata q i friksohen dnimit nga Zoti i tyre. (Surja Ma'arixh: 22-27)

Si thot Allahu n ajetin e tij, njerzit q i friksohen Allahut e pranojn prgjegjsin pr njerzit e varfr. Allahu na tregon se ka dy mnyra pr njerzit q jetojn n kt bot, njra nga t cilat sht e drejt dhe tjetra e gabuar. N ajet, ai shpall :

Dhe i sqaruam atij pr t dy rrugt.E ai nuk u hodh n prpjetzen (rrug e vshtir - qafmalit).E 'gj t msoi ty se 'sht Akabe (rruga e vshtir)?sht lirimi i nj skllavi, Ose dhnia e ushqimit n kohn kur mbretron uria:Ndonj jetimi q sht i afrt, Ose ndonj t varfri q e ka molisur varfria.E pastaj t bhej prej atyre q besuan, q kshilluan njri-tjetrin pr durim dhe q kshilluan pr mshir (pr ndihm).T tillt jan t zott e ans s djatht.Ndrsa ata q nuk i besuan argumentet Tona, ata jan t t majts.Kundr tyre sht zjarri i mbyllur. (Surja Balad: 10-20)

Rruga e drejt e treguar n ajetin e msiprm sht mjaft e qart. Prandaj, sht vshtir q nj person i ndrgjegjshm, i cili synon miratimin e mshirn e Allahut dhe Parajsn, t jet i pakonsiderat ndaj praktikave shtypse n bot, ose ndaj njerzve t varfr e nevojtar, dhe t mos mendoj pr t ardhmen e tyre.

do njeri i ndrgjegjshm duhet t kujtoj se sot, anarkia, shtypja dhe tirania q dominon n skaje t ndryshme t bots, sht duke br q miliona njerz t shkojn drejt mjerimit e terrorit. Disa thon, "ka njerz t caktuar q mbahen prgjegjs pr kt mjerim, a mund t jem prgjegjs un?", por, sidoqoft, kto nuk jan fjal q do ti thoshte nj njeri i ndrgjegjshm. Tekefundit, n jetn e prtejme, Allahu do t krkoj nga t gjith njerzit e pajisur me shndet e aftsi t t kuptuarit q t japin llogari pr kta njerz t varfr. Ata q promovojn ideologjit q prgatisin terren t prshtatshm q dhuna e mizoria ndaj njerzimit t lulzoj, hyjn- e pranuan apo jo- n nj grup me shtypsit. E njjta vlen edhe pr ata q Ishmangen konfrontimit t ktyre ideologjive. Mos prkrahja e parimeve t religjionit, do t oj, n mnyr t pashmangshme, drejt nj lloj shoqrie t krijuar nga njerz t paprgjegjshm e t pavmendshm t cilt pretendojn se do t lirohen nga ajo pa i dhn llogari askujt. N t vrtet, kta jan lloj i njerzve t cilt, m shum se dokush tjetr, s pari i shikojn interesat e veta dhe bjn plane pr mbijetesn e tyre.

Kujtojeni se sot, shtypja, padrejtsia, tirania, dhe vuajtja e prhapur kudo n bot jan shtje pr t cilat do person i ndrgjegjshm duhet t krkoj zgjedhje. Sidoqoft, sipas t gjitha gjasave, personi q aprovon shtypjen do t injoroj t gjitha kto thirrje..

N t vrtet, n bazat e teoris s evolucionit q "me sa duket" ofron mbshtetje shkencore pr filozofin materialiste dhe materializmin, si baza t mosbesimit, qndron aspirata pr t formuar nj model t paprgjegjshm e t pavmendshm t njerzve t deprivuar nga t gjitha vlerat spirituale. Njeriu i till e ndjen se nuk duhet ti jap llogari askujt. Sipas teoris s evolucionit, njeriu sht nj kafsh e prparuar q ka evoluar nga majmuni dhe q sht krijuar rastsisht. Pikpamja q i referohet njeriut si nj krijes aq primitive n asnj mnyr nuk udhheq drejt sakrifikimit pr t tjert, drejt mbrojtjes s qenjes njerzore q vuan, ose mshirs e dhembshuris pr t. Pr m tepr, sipas teoris s evolucionit, jeta sht nj aren ku vetm m t fortt kan t drejt t jetojn. T varfrit dhe t dobtit, n ann tjetr, jan t destinuar q t zhduken. Njerzit nga e mbar bota kan pranuar kt indoktrinim me vite t tra, gjat shkollimit, prmes televizioneve, gazetave e njerzve rreth tyre. Mnyra e vetme pr t eliminuar kt indoktrinim dhe pr t krijuar dashurin, mshirn, bashkpunimin dhe solidaritetin ndrmjet njerzve sht t komunikuarit e vlerave t Kuranit e t Sunetit, si dhe t treguarit atyre pr humbjet q do tu sjell mosbesimi n kt e at bot. Kjo sht nj detyr e rndsishme pr t gjith besimtart. Allahu u premton nj fund t mir atyre q pretendojn nj prgjegjsi t till t rndsishme e t ndershme.

Atyre nga mesi juaj t cilt besuan dh bn vepra t mira All-llahu u premtoi se do t'i bj zotrues n at tok ashtu si pat br zotrues ata q ishin para tyre dhe fen t ciln Ai e plqeu pr ta, do ta forcoj, e n vend t friks Ai do t'u dhuroj siguri. Ata m adhurojn Mua e nuk m shoqrojn asgj. E kush edhe pas ksaj mohon, t till jan ata m t prishurit. (Surja an-Nur: 55)